CHĂM SÓC NGƯỜI CAO TUỔI TẠI VIỆT NAM

Kinh tế bạc và chăm sóc người cao tuổi tại Việt Nam đang trở thành xu hướng phát triển quan trọng trong bối cảnh già hóa dân số nhanh. Từ chăm sóc sức khỏe, tinh thần, dưỡng lão đến các mô hình cộng đồng và công nghệ hỗ trợ, “silver economy” mở ra nhiều cơ hội nhân văn và tiềm năng cho xã hội Việt Nam. Cùng Alpha Camp Academy tìm hiểu về bối cảnh chăm sóc người cao tuổi tại Việt Nam sau khi tham gia khóa đào tạo nhân viên chăm sóc người cao tuổi tại GRACE.

BỐI CẢNH VIỆT NAM

• Dân số Việt Nam ước tính khoảng 100,35 triệu người vào năm 2023.

• Tỷ lệ dân số từ 60 tuổi trở lên khoảng 14,3% vào năm 2023, tương đương khoảng 14 triệu người; trong đó người từ 65 tuổi trở lên chiếm khoảng 9,5% (~9,4 triệu người).

• Trong giai đoạn 2030–2050, dân số Việt Nam dự kiến đạt:

• 104,3 triệu người vào năm 2030

• 110 triệu người vào năm 2050

• Tỷ lệ người từ 60 tuổi trở lên:

• tăng lên 17% vào năm 2030

• đạt 26,5% vào năm 2050

• tương đương hơn 28 triệu người từ 60 tuổi trở lên

• trong đó khoảng 20% từ 65 tuổi trở lên (khoảng 21–22 triệu người).

BỐI CẢNH VIỆT NAM – NGƯỜI CAO TUỔI MUỐN GÌ?

• 80% người được hỏi bày tỏ mong muốn được chăm sóc tại nhà hơn là tại các cơ sở chăm sóc sức khỏe.

• Hầu hết người cao tuổi hiện nay đang được chăm sóc tại nhà bởi các thành viên trong gia đình; tuy nhiên người chăm sóc thường thiếu kiến thức hoặc kỹ năng chăm sóc cần thiết.

• Việc cung cấp các dịch vụ chăm sóc chuyên nghiệp vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu thực tế về:

• tính sẵn có,

• chất lượng,

• và sự phù hợp với điều kiện sống của người cao tuổi.

Nguồn: Báo cáo “Thị trường sản phẩm và dịch vụ dành cho người cao tuổi tại Việt Nam” (VCCI-HCM & UNFPA, 11/2021).

NHỮNG THÁCH THỨC CỦA DÂN SỐ GIÀ HÓA

Các yếu tố dẫn đến gia tăng dân số già

• Tỷ lệ sinh giảm

• Tỷ lệ tử vong giảm do tuổi thọ tăng

Những thay đổi trong trải nghiệm sức khỏe gồm 3 giai đoạn

Giai đoạn 1

Bước vào tuổi già

Giai đoạn 2

Chuyển sang giai đoạn đầu của bệnh tật

Giai đoạn 3

Sự khởi đầu của sự yếu đuối

Thách thức

• Nhu cầu chăm sóc tăng cao / tỷ lệ phụ thuộc cao do bệnh mạn tính gia tăng

• Những thay đổi trong trải nghiệm sức khỏe theo tuổi tác

• Gia tăng chi phí y tế

• Thiếu lực lượng lao động cung cấp dịch vụ chăm sóc có trả lương

NHỮNG THÁCH THỨC CỦA NGÀNH CHĂM SÓC NGƯỜI CAO TUỔI TẠI VIỆT NAM

1. Thiếu hụt trầm trọng nhân lực chăm sóc

• Thiếu người chăm sóc có tay nghề

• Chưa có chương trình đào tạo chuẩn hóa

• Nghề chăm sóc vẫn chưa được chính thức công nhận là một nghề chuyên nghiệp

2. Thiếu tiêu chuẩn chất lượng quốc gia

• Chưa có bộ tiêu chuẩn đồng bộ cho các dịch vụ chăm sóc phi y tế

3. Doanh nghiệp còn e ngại đầu tư

• Thị trường chưa rõ ràng

• Thiếu cơ chế khuyến khích và chính sách hỗ trợ

4. Nhận thức cộng đồng và khả năng chi trả còn hạn chế

• Ý thức chi trả cho dịch vụ chăm sóc còn thấp

• Đặc biệt ở vùng nông thôn và nhóm thu nhập thấp

5. Chính sách hỗ trợ còn phân mảnh

• Thiếu sự phối hợp giữa các cơ quan:

• Bộ Y tế

• Hội Người cao tuổi

• Chính quyền địa phương

Nguồn tài liệu đào tạo trong khóa học đào tạo nhân viên chăm sóc người cao tuổi tại VCCI và Investing in Women

Thông tin chính phủ về các hoạt động đồng hành cùng người cao tuổi

Alpha Camp Academy tham gia khóa đào tạo dự án GRACE

Tham quan thực tế tại viện dưỡng lão Bình Mỹ

DỰ ÁN GRACE: https://www.facebook.com/profile.php?id=61577721780351